در نظر بگيريم كه : مباحث فلسفى و علمى در بارهء شناخت و معرفت و ابعاد آن : مانند تحقيق و تحليل در موضوعاتى است كه كليات آنها از نظر ارزش و انگيزه و نتيجه در قرآن مطرح شده است و در حقيقت مباحث فلسفى و علمى در بارهء شناخت ، مقدماتى براى فهم نهائى شناخت و معرفت است كه به « حيات معقول » انسانها مربوط مىشود و فهم نهائى شناخت و انگيزه و نتايج آن در قرآن مطرح شده است .